pl | en

Wyszukiwanie:


[ zaawansowane ]
 



Newsletter:
Twój email:*
 


Marcin Grabowski, Rywalizacja czy integracja? Procesy i organizacje integracyjne w regionie Azji i Pacyfiku na przełomie XX i XXI wieku

W 2014 r. Międzynarodowy Fundusz Walutowy ogłosił, że wielkość gospodarki Chińskiej Republiki Ludowej, mierzona za pomocą parytetów siły nabywczej (purchasing power parities – PPP), przekroczyła wielkość gospodarki Stanów Zjednoczonych. Tym samym w regionie Azji i Pacyfiku doszło nominalnie do zrównania potencjałów gospodarczych dwóch kluczowych państw regionu, co skłoniło do refleksji na temat utrzymania dotychczasowego kształtu systemu międzynarodowego w tym regionie, gdzie dominującym graczem państwowym są nadal Stany Zjednoczone.

Ostatnie 25 lat, czyli okres od zakończenia zimnej wojny, to nieustanny wzrost znaczenia regionu Azji i Pacyfiku w świecie, ale też okres stopniowego budowania coraz ściślejszych powiązań instytucjonalnych, które można uznać za komplementarne bądź konkurencyjne. Swoistym ukoronowaniem instytucjonalizacji, przynajmniej w Azji Południowo-Wschodniej, jest projekt utworzenia do końca 2015 r. Wspólnoty ASEAN, która będzie się składać z trzech elementów: Wspólnoty Gospodarczej, Wspólnoty Politycznej i Bezpieczeństwa oraz Wspólnoty Społeczno-Kulturowej. Również w szerszym regionie Azji i Pacyfiku powstają nowe inicjatywy integracyjne, takie jak np. Partnerstwo Transpacyficzne (Trans-Pacific Partnership – TPP).

Istniejąca w regionie architektura instytucjonalna jest wypadkową wielu czynników, w tym często konkurencyjnych interesów podstawowych aktorów systemu regionalnego, czyli państw narodowych. Można to zaobserwować zarówno na poziomie rywalizacji wewnątrz instytucji czy organizacji integracyjnych, jak i pomiędzy nimi. Biorąc pod uwagę powyższe czynniki kształtujące tę architekturę, zdecydowano się na analizę procesów integracyjnych w regionie Azji i Pacyfiku, z ciągle dominującą rolą Forum Współpracy Gospodarczej Azji i Pacyfiku (Asia-Pacific Economic Co-operation – APEC), oraz w jego subregionie – Azji Wschodniej, gdzie centralną organizacją pozostaje Stowarzyszenie Narodów Azji Południowo-Wschodniej (Association of South-East Asian Nations – ASEAN).

W monografii, opierając się na podejściu systemowym oraz teoriach integracji regionalnej, przedstawiono procesy i ugrupowania integracyjne w regionie Azji i Pacyfiku. Uwzględniono modele biegunowości w tym systemie, biorąc pod uwagę rolę mocarstw regionalnych, pokazano ewolucję transnarodowego wymiaru integracji oraz przedstawiono analizę czterech podstawowych wymiarów integracji gospodarczej, a przede wszystkim przedstawiono dwa modele integracji regionalnej: z jednej strony integrację w regionie Azji i Pacyfiku, egzemplifikowaną przez Forum Współpracy Gospodarczej Azji i Pacyfiku (ale też faworyzowane przez USA Partnerstwo Transpacyficzne – TPP), z drugiej zaś integrację w regionie Azji Wschodniej, gdzie centralną organizacją pozostaje Stowarzyszenie Narodów Azji Południowo-Wschodniej (ASEAN), zamierzające do końca 2015 roku utworzyć Wspólnotę ASEAN i stanowiące podstawę do ugrupowań takich jak ASEAN Plus Trzy, Szczyt Azji Wschodniej czy Forum Regionalne ASEAN.

 

 

Boris Souvarine, Stalin. Rys historyczny bolszewizmu, tłum. A. Foryt

Książka ta została napisana w latach 1930-1935 na zlecenie amerykańskiego wydawcy i przygotowana w całość w bardzo trudnych warunkach. Rozdział po rozdziale trzeba było wysyłać do Nowego Jorku, dając je do tłumaczenia w miarę jak powstawały, a zatem rezygnując z ich przejrzenia i nie widząc  tym bardziej całości. Wiele rozdziałów było pisanych w trakcie wydarzeń, bez najmniejszego odstępu czasowego. Biblioteki francuskie nie były wtenczas w niczym pomocne w opracowaniu niniejszego tematu, zatem autor musiał liczyć wyłącznie na siebie. Właściwa dokumentacja niemalże nie istniała, a trud związany z jej poszukiwaniem wymagał więcej czasu niż właściwa jej redakcja. Nie miałem też możliwości sprawdzenia wersji angielskiej w celu dokonania niezbędnych poprawek.
W trakcie owej pracy dowiedziałem się, że wydawca, Alfred Knopf, pod wpływem pewnego brytyjskiego „eksperta” pozyskanego w tym czasie dla stalinizmu, Raymonda Postgate’a, zrezygnował pod byle pretekstem z jej opublikowania. Pozbył się kontraktu nie konsultując się ze mną i cedując go na Martin Secker and Warburg, Publishers w Londynie oraz podejmując konsultacje w sprawie wydania amerykańskiego z efemeryczną małą firmą Alliance Book Corporation, która po czterech wydaniach w 1939 r. przekazała ją innej oficynie wydawniczej, o której nigdy nie słyszałem. Zostałem o tym fakcie przypadkowo powiadomiony dopiero dwa lata później. A wracając do firmy Secker and Warburg, to nie podali nigdy żadnej informacji co do losu wydania angielskiego.
W międzyczasie rękopis został przedstawiony w Paryżu wydawnictwu Gallimard przez Brice’a Parraina, renomowanego rusycystę, dobrze obznajmionego z realiami radzieckimi; poparł publikację, a inni doradcy zaopiniowali ją podobnie. Po pewnym okresie oczekiwania, wydającym się długim dla małego kręgu moich ówczesnych  przyjaciół, jeden z nich, nazywający się George Bataille, podjął się wybadania sprawy u André Malraux, członka komitetu czytelniczego. Malraux odpowiedział, że się w to nie miesza, dorzucając: „Myślę, że macie panowie rację, zarówno pan, jak i Souvarine oraz wasi przyjaciele, lecz będę was wspierał, kiedy uzyskacie większe poparcie”. Wkrótce potem książka została odrzucona z powodu interwencji niejakiego Bernarda Groethuysena, który ukrywając swoje pro-stalinowskie sympatie, użył decydującego argumentu idącego w tym sensie: będziecie mieli sprawę z Moskwą, co wpłynie na niekorzyść interesów oficyny.




(c) Księgarnia Akademicka