Wydawnictwo
Kliknij, aby przejść do Wydawnictwa

I nie ma w żadnym innym zbawienia. Wyjątkowy charakter chrześcijaństwa w teologii posoborowej

Ireneusz S. Ledwoń

Wydawnictwo: Wydawnictwo KUL, 2012
Stron: 618
Dział:
ISBN/ISSN: 9788377025994

 

Autor: Ireneusz S. Ledwoń

Wydawnictwo: Wydawnictwo KUL, 2012

Dział:

Stron: 618

ISBN/ISSN: 9788377025994

 Celem niniejszego opracowania jest wykazanie, że teologia fundamentalna może wnieść swój nie tylko istotny, ale wręcz decydujący wkład w dyskusję nad wyjątkowością chrześcijaństwa w jego relacji do religii pozachrześcijańskich, a także że współczesna teologia religii nie jest w stanie obronić tej wyjątkowości bez odwołania się do teologii fundamentalnej. Ponieważ niektóre pojawiające się w pracy zagadnienia czy pojęcia, funkcjonujące we współczesnej teologii fundamentalnej (na przykład objawienia czy genezy religii), mają istotne znaczenie dla teologii religii, konieczne będzie wyciągnięcie ostatecznych wniosków zarówno dla samej relacji chrześcijaństwa do religii, jak i dla znaczenia tychże religii w dziejach zbawienia. Daje to obraz inkluzywizmu nieco odmienny od powszechnie przyjmowanego, jakkolwiek uzasadnionego w sposób, jak się wydaje, dostateczny i przekonujący. Tego typu opracowanie nie istnieje ani w teologicznej literaturze polskiej, ani światowej. (ze Wstępu)

 
 
SPIS TREŚCI
 
Indice generale
Inhaltsverzeichnis
Wykaz skrótów
Wstęp
 
ROZDZIAŁ I.
CHRZEŚCIJAŃSTWO A RELIGIE: INTERPRETACJA TRADYCYJNA
A. Ujęcie teologiczne
1. Teologia i klasyczna apologetyka
2. Nauczanie Magisterium Ecclesiae do Vaticanum II
a. orzeczenia w kwestii akomodacji misyjnej
b. wypowiedzi o charakterze doktrynalnym
3. Zasada Extra Ecclesiam salus nulla
4. Teologia liberalna
5. Teologia dialektyczna (K. Barth)
a. Korzenie poglądów Bartha - teologia reformatorów
b. K. Bartha pojęcie religii
c. Chrześcijaństwo a religie
d. Recepcja poglądów Bartha w teologii protestanckiej
B. Interpretacja filozoficznoreligijna
1. Geneza filozoficznych pojęć "absolutu" i "absolutności"
2. Chrześcijaństwo jako religia absolutna (G.W.F. Hegel)
a. Pojęcia bytu, Boga i religii
b. Chrześcijaństwo
3. Chrześcijaństwo jako "religia religii" (F.D.E. Schleiermacher)
a. Pojęcie religii 
b. Idea pośrednictwa
4. Absolutność jako wykluczenie historyczności (K. Jaspers)
C. Ujęcia religioznawcze
1. Relatywna i subiektywna absolutność chrześcijaństwa (E. Troeltsch)
a. Rezygnacja z tradycyjnych ujęć
b. Uzasadnienie absolutności chrześcijaństwa
2. Chrześcijaństwo jako najwyższa religia (R.Otto)
3. Ekstensywna absolutność chrześcijaństwa (G. Mensching)
4. Chrześcijaństwo jako pełnia i szczyt wartości (F. Heiler)
5. Nowość i oryginalność chrześcijaństwa (T. Dajczer)
 
ROZDZIAŁ II.
NOWE UJĘCIA: PRZEŁOM OKRESU SOBOROWEGO
A. Teologia wypełnienia
1. Transcendentny charakter chrześcijaństwa (J. Danielou)
2. Religie jako przygotowanie Kościoła (H. de Lubac)
3. Absolutna wartość chrześcijaństwa (Y.M. Congar)
4. Chrześcijaństwo jako religia uniwersalna (H.U. von Balthasar)
B. Teoria anonimowych chrześcijan (K. Rahner)
B.1. Anonimowy katechumenat (V. Boublik)
C. Teoria ogólnej i specjalnej historii zbawienia
D. Uniwersalność Osoby Chrystusa (P. Tillich)
1. Uniwersalizm objawienia
2. Pojęcie religii
3. Chrześcijaństwo a religie
4. Tillich a współczesna protestancka teologia religii
E. Sobór Watykański II
1. Charakter wypowiedzi Soboru
2. Religie a zbawienie
3. Religie a objawienie
F. Powstanie teologii religii
1. Pojęcie teologii religii
2. Teologia religii a teologia pluralizmu religijnego
3. Współczesne ujęcia teologii religii
 
ROZDZIAŁ III.
ZAKWESTIONOWANIE ABSOLUTNOŚCI CHRZEŚCIJAŃSTWA W PLURALISTYCZNEJ TEOLOGII RELIGII
A. Prekursorzy
1. Filozofia oświecenia (G.E. Lessing)
2. Teologia
a. Wpływ teologii wyzwolenia
b. Jezus i religie w chrystologii azjatyckiej
B. Podstawy filozoficzne
1. Fenomenologia religii
2. Epistemologiczny relatywizm
3. Koncepcja prawdy
4. Pojęcie języka religijnego
C. Podstawy egzegetyczno-teologiczne
1. Język Nowego Testamentu
a. J 14,6
b. Dz4,12
c. Kol 1,15-20
2. Chrystologia
a. Jedyność Jezusa Chrystusa
b. Boska świadomość Jezusa
c. Pojęcie Inkarnacji
d. Preegzystencja Jezusa Chrystusa
3. Pojęcie Boga 
D. Podstawy historyczno-psychologiczno-pragmatyczne
1. Zakwestionowanie pojęcia absolutności z pozycji historyczno-psychologicznych
a. Argumentacja historyczna
b. Argumentacja psychologiczna
2. Pojęcie dialogu międzyreligijnego
3. Ortopraksja jako kryterium prawdy
 
ROZDZIAŁ IV.
ABSOLUTNOŚĆ OSOBY JEZUSA CHRYSTUSA
A. Problem terminologii
1. Absolutność
2. Wyjątkowość
B. Język i prawda chrześcijaństwa
1. Uwagi epistemologiczne
2. Prawda w Nowym Testamencie
3. Historyczność tekstu Nowego Testamentu
C. Boże synostwo Jezusa Chrystusa
1. Transcendentna świadomość Jezusa
a. Istota problematyki
b. Tytuły chrystologiczne
2. Uzasadnienie boskiej świadomości Jezusa
3. Inkarnacja 
4. Preegzystencja
5. Pośrednictwo w stworzeniu i pleroma
D. Definitywna pełnia objawienia w Jezusie Chrystusie
1. Objawieniowe roszczenia Jezusa i ich zasadność
2. Pełnia prawdy o Bogu
3. Pełnia prawdy o człowieku
4. Pełnia prawdy o grzechu i cierpieniu
5. Pełnia życia religijnego w Chrystusie
E. Zbawcze pośrednictwo Jezusa Chrystusa
1. Pojęcie zbawienia
2. Pośrednictwo zbawcze
3. Universale concretum
4. Jedyność i powszechność zbawienia w Jezusie Chrystusie
5. Ekonomia Logosu a ekonomia Ducha Świętego
 
ROZDZIAŁ V.
WNIOSKI DLA TEOLOGII RELIGII
A. Objawieniowa geneza religii
1. Pojęcie religii
2. Pojęcie objawienia
a. Objawienie przez stworzenia i w stworzeniach
b. Objawienie a przymierze
3. Objawienie jako kryterium prawdziwości religii
B. Teologiczna interpretacja pluralizmu religijnego
1. Religie w Biblii
a. W Starym Testamencie
b. W Nowym Testamencie
2. Teologiczne uzasadnienie pluralizmu de iure
3. Zbawcze znaczenie Kościoła
a. Kościół a objawienie
b. Kościół a zbawienie
c. Istota życia chrześcijańskiego
C. Teologia religii a teologia fundamentalna
1. Aspekt historyczny
2. Aspekt formalny
 
Zakończenie
Bibliografia
Indeks osób
Riassunto
Zusammenfassung